Stoel, mand of kastje
Riet en rotan schoonmaken zonder het vlechtwerk te beschadigen
Stof kruipt precies tussen de smalle stroken waar je doek niet bij komt. De oplossing is niet meer water, maar rustig losborstelen, zacht opzuigen en alleen bij vast vuil een bijna droge doek gebruiken.
Eerst even kijken wat je hebt
Rotan komt van de stevige stengel van een klimpalm en wordt veel gebruikt voor het frame van meubels. Riet is lichter en hol. Dun vlechtwerk kan ook van pitriet, wilg, bamboe, papierkoord of kunststof zijn. ‘Wicker’ zegt alleen iets over de vlechttechniek, niet over het materiaal.
Dat verschil doet ertoe. Kunststof vlechtwerk kan vaak meer water hebben, terwijl papierkoord juist nauwelijks nat mag worden. Zoek bij twijfel het label of de productinformatie op voordat je begint.
De gewone schoonmaakbeurt
- Controleer op losse delen. Zuig niet over een gebroken of losgeschoten strook.
- Borstel stof naar buiten. Gebruik een zachte verfkwast of meubelborstel en werk met het vlechtwerk mee.
- Zuig op lage stand. Houd een schoon meubelmondstuk net boven het oppervlak. Een stukje gaas voor het mondstuk voorkomt dat losse vezels verdwijnen.
- Pak vast vuil plaatselijk aan. Gebruik een bijna droge doek met een klein beetje mild sop.
- Neem zeepresten weg. Ga er nogmaals overheen met een schone, goed uitgewrongen doek.
- Laat rondom drogen. Zet het voorwerp luchtig en uit felle zon. Ga niet op een vochtige stoel zitten.
Vettige rand, muffe geur of schimmel?
Een vettige rand op een armleuning bestaat vaak uit huidvet met stof. Herhaal de milde behandeling liever enkele keren dan één keer hard te schrobben. Blijft een verkleuring in gelakt rotan zitten, dan kan de afwerking zelf verkleurd of versleten zijn.
Een muffe geur wijst meestal op te veel vocht of te weinig lucht. Zoek eerst de oorzaak: een vochtige muur, natte vloer of opslag in een dichte ruimte. Bij zichtbare schimmel kun je een klein, oppervlakkig plekje buiten voorzichtig droog losborstelen terwijl je jezelf beschermt. Zit de schimmel diep tussen het vlechtwerk of komt hij terug, laat het meubel dan beoordelen. Lees ook onze aanpak voor schimmel op hout.
Meer over deze middeltjes
Waarom weinig water beter is
Natuurlijk riet en rotan bestaan uit plantaardige vezels. Water kan tussen die vezels trekken, waardoor ze tijdelijk opzwellen. Bij ongelijk drogen ontstaan spanning, vervorming en soms losse verbindingen. Langdurig vocht geeft bovendien schimmels de kans om te groeien.
Een klein beetje zeep helpt doordat zeepdeeltjes met één kant aan vettig vuil hechten en met de andere kant graag in water zitten. Zo kan de doek het vuil meenemen. Te veel zeep blijft juist tussen het vlechtwerk achter en trekt opnieuw stof aan. Daarom is goed uitwringen en nadoen met een schone doek zo belangrijk.
Beschermen en kleine schade herkennen
- Geen hogedrukreiniger: die kan dunne stroken breken en verbindingen losspuiten.
- Geen stoomreiniger: warmte en veel vocht dringen diep in het vlechtwerk.
- Niet bij de radiator: te snel drogen maakt natuurlijke vezels bros.
- Geen losse stroken afknippen: ze kunnen onderdeel zijn van de dragende vlecht.
- Niet zomaar oliën: olie kan donker en plakkerig opdrogen of een laklaag ongelijk maken.
Een los eindje kan een meubelmaker vaak opnieuw insteken. Bij een krakende zitting, gebroken draagstrook of een frame dat beweegt is repareren belangrijker dan verder schoonmaken.
Bron bij de onderhoudsuitleg
De voorzichtige aanpak is mede gebaseerd op de richtlijnen van het Canadian Conservation Institute voor vlechtwerk en plantaardige materialen.